Theo Bakker
Stadsdichter van Harderwijk (2013-2016)
Press Baker Theo Bakker Gedichten Column Contact

VLUCHTELINGEN IN HARDERWIJK

We leven in een roerige tijd, en het is altijd wel wat ...... Wordt er geen vliegtuig uit de lucht geschoten, dan staan er wel honderden vluchtelingen aan de grens omdat ISIS in opmars is. En dan is er nog ebola dat, hoewel het hier niet heerst goed is voor onderbuik gevoelens.


De beurzen reageren er scherp op en de media spitsen hun oren. Elke wetenswaardigheid wordt breed uitgemeten en als het kan voorzien van een 'live' verslag. Sommige journalisten verstaan de kunst van het vertellen zo goed, dat je bijna de deur niet meer uitdurft. Vroeger was het allemaal veel rustiger en beter. De tijd kabbelde voort en er gebeurde weinig onheilspellends! Toch?


Afgelopen week was ik bij de herdenking van het honderdjarige bestaan van het interneringskamp Harderwijk t.b.v. de Belgische vluchtelingen want honderd jaar geleden kwamen die rond deze tijd de stad binnenstromen. Niet druppelen, maar bij honderden tegelijk kwamen ze aan.


Toen de legers van de Duitse Keizer Wilhelm haar erfvijand Frankrijk wilden verslaan vielen ze Frankrijk binnen via België, en omdat de opmars niet zo wilde vlotten gingen de Duitse soldaten zich te buiten aan wreedheden en vernielingen. Dat ging, ondanks het ontbreken van internet, als een lopend vuurtje rond en joeg de Belgische inwoners enorme angst aan. Zo'n veertig- tot vijftigduizend Belgen gingen naar Nederland, waar ze volgens internationale verdragen werden opgevangen in grote interneringskampen. Een van die kampen lag in Harderwijk, op de plaats waar nu Bouw- en Infra Park ligt. In eerste instantie werden de vluchtelingen opgevangen in tenten. In snel tempo werden er, want het werd winter, barakken gebouwd. Later werden er nog twee kleinere kampen bijgemaakt; Heideheuvel en Leopoldsville ( in de buurt van de Julianalaan en de Dennelaan). Zo bood Harderwijk destijds, met zo'n 7.500 bewoners plaats aan bijna 14.000 vluchtelingen!


De oorlog duurde vier lange jaren en alsof het niet genoeg was ontstond in 1917/1918 ook nog een enorme epidemie van Spaanse griep, met wereldwijd miljoenen slachtoffers.

Ook in Nederland stierven ze bij duizenden. Alleen in Harderwijk vielen in 1917 zo'n 151 dodelijke slachtoffers en in 1918 werd dit aantal ruim verdubbeld. De Eerste Wereldoorlog koste miljoenen soldaten het leven en sommige delen van België werden geheel platgeschoten en weggebombardeerd.


Wat ik er maar mee wil zeggen, is dat het vroeger echt niet allemaal beter was. Nu zien we alles en horen we alles. We moeten alles weten en er een mening over hebben.

Dat geeft behalve informatie ook angst en stress. Alles te weten maakt niet gelukkig en dat gaat vooral op voor slecht nieuws. Zet de televisie maar eens een poosje uit sla de krant maar eens een tijdje over. Dan lijkt het in elk geval wat rustiger te worden en ontstaat er een realistischer beeld over de tijd waarin we leven ......